رشد منفی ادامه دار اما نامتوازن
رشد منفی صنایع محصولات شیمیایی و فلزات اساسی اصلیترین دلیل رشد منفی شاخص بودهاند
رشد منفی ادامه دار اما نامتوازن
بررسی وضعیت سودآوری ۹ ماهه ۴۵۹ شرکت نشان میدهد که در این مدت سود تجمیعی این شرکتها نسبت به سال گذشته ۶۴ درصد رشد داشته است. درحالیکه تعداد شرکتهای زیانده هم به ۵۶ رسیده که ۱۰ شرکت بیشتر از سال قبل است.
در دیماه برای سومین ماه متوالی رشد شاخص تولید صنعتی شرکتهای بورسی (نسبت به مدت مشابه سال گذشته) در بازه منفی یک تا صفر قرار گرفت و رقم منفی 0.4 درصد را ثبت کرد. رشد منفی شاخص تولید صنایع محصولات شیمیایی و فلزات اساسی در دیماه نسبت به سال گذشته اصلیترین دلیل رشد منفی شاخص در این ماه بوده است. همچنین منشأ کاهش تولید در دیماه نسبت به سال قبل (مشابه چند ماه اخیر) شرکتهای صادرات محور بوده است. افزایش موجودی انبار صنایع صادرات محور در سه ماه اخیر در کنار رشد منفی تولید این صنایع نشانههایی است که به تضعیف تقاضا برای محصولات شرکتهای صنعتی-صادراتی اشاره دارد. پژوهشکده پولی و بانکی گزارش ماهانه تولید صنعتی را با استفاده از اطلاعات شرکتی بورسی در دی ماه 1400 منتشر کرده است.
طبق این گزارش، بررسی وضعیت سودآوری ۹ ماهه ۴۵۹ شرکت نشان میدهد که در این مدت سود تجمیعی این شرکتها نسبت به سال گذشته ۶۴ درصد رشد داشته است. درحالیکه تعداد شرکتهای زیانده هم به ۵۶ رسیده که ۱۰ شرکت بیشتر از سال قبل است. این شواهد نشان از ناهمگنی در وضعیت سودآوری صنایع است. درحالیکه سود صنایعی مانند فلزات اساسی و فرآوردههای نفتی بیش از ۶۰ درصد رشد کرده است، تعداد شرکتهای زیانده در صنایع غذایی و دارویی بیشتر شده و رشد سود آنها کمتر از تورم بوده است.
در بخش بررسی شاخص تولید صنعتی ماهانه این گزارش این طور نوشته شده است که بیش از ۲8۰ شرکت صنعتی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار و فرابورس که بهصورت ماهانه گزارش تولید خود را منتشر میکنند بیش از نیمی از تولید کشور را در اختیار دارند. بنابراین باتوجهبه بررسی آمار این شرکتها میتوان وضعیت تغییرات تولید صنعت کشور را رصد کرد. بررسیها نشان میدهد که شاخص مستخرج از دادههای این شرکتها همراستا با شاخص تولید صنعتی کل کشور است. پس این شاخص در زمانی که شاخصهای رسمی کل کشور با تاخیر منتشر میشوند و تواتر فصلی دارند، میتواند جایگزین خوبی برای آنها باشد و وضعیت تغییرات ماهانه صنعت را نشان دهد.
بهمنظور مقایسه شاخص تولید صنعتی محاسبه شده و شاخص تولید صنعتی مرکز آمار، روند این دو شاخص بهنمایشدرآمده است. بر اساس این آمار، بعد از کاهش قابلتوجه تولید صنعتی در نیمه دوم سال ۱397 و ابتدای سال ۱398، رشد تولید این بخش از فصل چهارم ۱398 صنعت روند صعودی به خود گرفت و این روند صعودی تا خردادماه ۱۴۰۰ ادامه داشت. روند افزایشی رشد شاخص تولید در تابستان متوقف شد و رشد شاخص تولید در تیرماه و مردادماه به ترتیب به 3.1 درصد و صفر درصد رسید. رشد شاخص در شهریورماه اندکی بهبود پیدا کرد و به 2.4 درصد رسید (بر اساس اعلام مرکز آمار ایران رشد شاخص تولید صنعتی کشور در تابستان ۱۴۰۰ نسبت به سال قبل 2.1 درصد بوده است که انطباق کاملی با رشد شاخص شرکتهای بورسی در انتهای تابستان داشته است). اما در پاییز مجدداً روند رشد شاخص تولید صنعتی نزولی شد و رشد شاخص در ماههای پاییز نسبت سال گذشته به بازه منفی یک تا صفر درصد رسید. در دیماه نیز در ادامه روند ماههای پاییز رشد تولید صنعتی نسبت به سال گذشته به منفی 0.4 درصد رسید.
نکات مهمی که از بررسی آمار رشد صنایع در این ماه استخراج میشود حاکی از این است که رشد منفی 2.5 درصدی شاخص تولید صنعت محصولات شیمیایی نسبت به مدت مشابه سال قبل بیشترین اثر منفی را بر شاخص کل داشته است. مهمترین دلیل این کاهش تولید افزایش برودت هوا و کاهش گاز تحویلی به پتروشیمیها بوده است.
صنعت فلزات اساسی در دیماه مشابه شش ماه قبل رشد منفی شاخص تولید نسبت به سال قبل را ثبت کرده است. قطعی مقطعی گاز و برق صنایع فولادی میتواند مهمترین دلیل ادامهدار بودن رشد منفی در این صنعت باشد.
شاخص تولید صنعت خودروسازی و ساخت قطعات در دیماه نیز مانند ماههای گذشته رشد مثبتی ثبت کرده است. رشد حدود ۱۰ درصدی شاخص تولید این صنعت مهمترین عاملی است که جلوی کاهش قابلتوجه رشد شاخص تولید صنعتی را گرفته است
رشد تولید شاخص صنایع دارویی، کانیهای غیرفلزی و صنایع غذایی نسبت به سال گذشته اگرچه در دیماه نیز منفی بوده اما این رشد منفی نسبت به رشد ماههای قبل خفیفتر شده است.
